ยา deferiprone ลดธาตุเหล็กในสมอง แต่เสี่ยงกระตุ้นสมองเสื่อม

ยาลดธาตุเหล็ก Deferiprone อาจทำให้อาการสมองเสื่อมแย่ลง โดยผลการศึกษาพบว่ายา Deferiprone ซึ่งใช้เพื่อลดระดับธาตุเหล็กในสมอง อาจส่งผลให้สมองเสื่อมเร็วขึ้นในผู้ป่วยอัลไซเมอร์ระยะเริ่มต้น

ยา deferiprone เป็นยาที่มีฤทธิ์จับธาตุเหล็ก (iron chelator) ซึ่งเดิมใช้ในการรักษาภาวะเหล็กเกินในร่างกาย เช่น ใน ผู้ป่วยธาลัสซีเมีย แต่มีการศึกษาใหม่ที่ทดลองใช้ยานี้ในผู้ป่วยโรคอัลไซเมอร์ระยะเริ่มต้น เพื่อลดปริมาณธาตุเหล็กในสมองที่เชื่อว่าอาจเกี่ยวข้องกับกระบวนการเสื่อมของเซลล์สมอง

อย่างไรก็ตาม ผลการทดลองระยะที่ 2 พบว่า แม้ระดับธาตุเหล็กในสมองโดยรวมจะลดลง แต่การใช้ยา deferiprone ขนาด 15 มก./กก. วันละ 2 ครั้งต่อวันผู้ป่วยที่มีภาวะสมองเสื่อมระยะต้น (early AD) ส่งผลให้การทำงานของสมองในด้านความจำ การวางแผน และ Executive function ลดลงอย่างมีนัยสำคัญเมื่อเทียบกับกลุ่ม Placebo

โดยหนึ่งในสาเหตุที่เป็นไปได้คือ การลดธาตุเหล็กอย่างไม่สมดุลในสมอง มีการกระจายตัวที่ไม่สม่ำเสมอ โดยเฉพาะในบริเวณที่สำคัญต่อการควบคุมอารมณ์และความคิด เช่น Insula และ Orbitofrontal cortex ซึ่งอาจทำให้เซลล์ประสาทในบริเวณเหล่านี้ทำงานแย่ลง

แพทย์จึงแนะนำว่า การใช้ยา deferiprone ในผู้ป่วยสมองเสื่อม ด้วยความระมัดระวังในกลุ่มผู้ป่วย AD โดยเฉพาะผู้ที่มีอาการรุนแรงขึ้น และอยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ เพื่อหลีกเลี่ยงผลข้างเคียงจากความเสี่ยงที่ไม่จำเป็น

จัดทำโดย : ภก. วิมาน อัคคพานิช